6 min read
Czym różni się tłumaczenie przysięgłe od zwykłego?
Różnica polega na tym, że w tłumaczeniu przysięgłym, zwanym też poświadczonym lub uwierzytelnionym, tłumacz przysięgły stwierdza, że przekład...
5 min read
Zespół POZENA
:
27 listopada 2024 00:13:03 CET
Różnica polega na tym, że w tłumaczeniu przysięgłym, zwanym też poświadczonym lub uwierzytelnionym, tłumacz przysięgły stwierdza, że przekład odpowiada dokumentowi, i opatruje go podpisem kwalifikowanym albo pieczęcią. Tłumaczenie zwykłe takiego potwierdzenia nie ma, więc nie nadaje się do formalnych spraw w urzędach, za to wystarcza w materiałach firmowych, na stronach internetowych i w instrukcjach. W POZENA tłumaczenie przysięgłe ma domyślnie postać pliku .pdf z kwalifikowanym podpisem elektronicznym tłumacza.
Tak. W praktyce nazwy „tłumaczenie przysięgłe”, „tłumaczenie poświadczone” i „tłumaczenie uwierzytelnione” oznaczają ten sam rodzaj przekładu. Ustawa o zawodzie tłumacza przysięgłego posługuje się słowem „poświadczanie”: według art. 13 pkt 1 tłumacz przysięgły może sporządzać i poświadczać tłumaczenia z języka obcego na polski oraz z polskiego na język obcy.
Po zdaniu egzaminu osoba składa ślubowanie, a Minister Sprawiedliwości wpisuje ją z urzędu na swoją listę tłumaczy przysięgłych; dopiero od tej chwili ma prawo wykonywać zawód. Uprawnienia zawodowe nabywa się po zdaniu egzaminu (art. 5 ust. 1), a prawo wykonywania zawodu, w tym poświadczania przekładów, dopiero po ślubowaniu i wpisie na listę (art. 6 ust. 1 i art. 13 pkt 1).
Słowo „uwierzytelnione” pojawia się we wzorze, który Ministerstwo Sprawiedliwości opublikowało 13 października 2016 r. jako propozycję Państwowej Komisji Egzaminacyjnej, skierowaną do przyszłych tłumaczy przysięgłych. Według tego wzoru przekład zaczyna się wzmianką „Tłumaczenie poświadczone [lub tłumaczenie uwierzytelnione]” z podaniem języka, z którego tłumaczono.
W POZENA te nazwy znaczą to samo: tłumaczenie przysięgłe jest zarazem poświadczonym i uwierzytelnionym, a formalnie nazywa się je tłumaczeniem poświadczonym. Uwierzytelnienie przekładu i jego poświadczenie oznaczają więc to samo, a przy zamówieniu można posłużyć się każdą z trzech nazw.
Pierwsza różnica dotyczy samego potwierdzenia. Przekład przysięgły poświadcza tłumacz przysięgły, natomiast tłumaczenie zwykłe nie ma ani pieczęci, ani podpisu tłumacza przysięgłego.
Druga różnica to forma potwierdzenia. Wersję elektroniczną tłumacz poświadcza, zgodnie z art. 18 ust. 1a, „za pomocą kwalifikowanego podpisu elektronicznego”. Przekład papierowy opatruje pieczęcią, na której widnieją imię i nazwisko tłumacza, język uprawnień oraz pozycja na liście tłumaczy przysięgłych (art. 18 ust. 1).
Trzecia różnica to zastosowanie. Tłumaczenie zwykłe nie nadaje się do załatwiania formalnych spraw w urzędach, a przysięgłe służy właśnie do takich spraw. Nie oznacza to, że przysięgłe jest lepsze: nie jest ono ani lepsze, ani gorsze od profesjonalnego tłumaczenia zwykłego.
Tłumacz przysięgły podlega też ustawowym obowiązkom. Zadania wykonuje, zgodnie z art. 14 ust. 1 pkt 1, „ze szczególną starannością i bezstronnością”, a to, czego dowiedział się przy tłumaczeniu, pozostaje objęte tajemnicą (art. 14 ust. 1 pkt 2).
| Cecha | Przysięgłe (poświadczone) | Zwykłe |
|---|---|---|
| Kto poświadcza | Tłumacz przysięgły z listy Ministra Sprawiedliwości | Nikt nie poświadcza |
| Potwierdzenie | Podpis kwalifikowany albo pieczęć | Brak pieczęci i podpisu |
| Zastosowanie | Formalne sprawy w urzędach | Strony internetowe, instrukcje obsługi, materiały reklamowe |
Po odebraniu przekładu można szybko sprawdzić, czy spełnia on wymogi poświadczenia. Warto jednak odróżnić to, czego wymaga ustawa, od tego, co dodaje wzór zaproponowany kandydatom na tłumaczy.
Z art. 18 ustawy wynika, że w poświadczonym przekładzie znajdują się następujące elementy:
W tym wzorze przekład otwiera adnotacja o języku źródłowym, a pod całym tekstem stoi formuła poświadczająca. Pod nią tłumacz składa podpis i przybija okrągłą pieczęć. W przykładowej formule tłumacz pisze w pierwszej osobie, że poświadcza zgodność przekładu z dokumentem źródłowym, i wymienia rodzaj tego dokumentu.
Wzór Komisji zawiera następujące elementy:
Brzmienie i usytuowanie formuły, informacja o języku źródłowym, miejsce i data pochodzą ze wzoru Komisji, który jest propozycją dla kandydatów na tłumaczy, więc inny ich układ nie musi oznaczać błędu. Samo poświadczenie, podpis kwalifikowany albo pieczęć, numer w repertorium i stwierdzenie dotyczące źródła tłumaczenia wynikają natomiast z ustawy (art. 18). Jeśli w przekładzie brakuje numeru z repertorium albo informacji o źródle, warto wyjaśnić to z tłumaczem jeszcze przed złożeniem dokumentu.
Poświadczony przekład zawsze wskazuje, na jakim dokumencie oparł się tłumacz. Według art. 18 ust. 2 tłumacz stwierdza na przekładzie, czy podstawą przekładu był oryginał, tłumaczenie czy odpis. Dla odbiorcy to konkretna informacja o podstawie przekładu.
Wzór Komisji idzie o krok dalej. Poza oryginałem wzór dopuszcza kopię, skan, wydruk komputerowy, faks, tekst niesygnowany oraz dokument elektroniczny jako podstawę przekładu, z którą tłumacz stwierdza zgodność. Gdy dokument źródłowy istnieje tylko jako skan, tłumacz według wzoru stwierdza zgodność właśnie ze skanem, a nie z oryginałem.
Tłumaczenie zwykłe jest odpowiednie wszędzie tam, gdzie nikt nie wymaga poświadczenia tłumacza przysięgłego. W ofercie biura tłumaczeń POZENA, wśród tłumaczeń pisemnych zwykłych, są między innymi materiały reklamowe, strony internetowe i instrukcje obsługi. Tłumaczenie ustne, na przykład podczas spotkania z kontrahentem, jest odrębną usługą; tłumacz przysięgły jest uprawniony także do tłumaczenia ustnego (art. 13 pkt 3 ustawy).
Zwykłe tłumaczenie nie oznacza jednej jakości. POZENA wykonuje je w kilku odmianach, które różnią się ceną, przeznaczeniem, wymaganiami jakościowymi i terminem realizacji. Wybór zależy od tego, do czego tekst posłuży.
Zwykłe tłumaczenie wystarczy przede wszystkim wtedy, gdy tekst służy firmie, a nie urzędowi:
Dla dokumentów w języku angielskim obowiązuje ta sama zasada co dla każdego innego języka: o wyborze decyduje odbiorca dokumentu, nie język. Zwykłe tłumaczenie na angielski wystarczy w korespondencji z kontrahentem, na stronie internetowej czy w materiałach handlowych, ale nie zastąpi poświadczonego przekładu, jeśli urząd go wymaga. Poświadczenie przekładu z angielskiego wykonuje tłumacz przysięgły języka angielskiego, a jego pieczęć wskazuje język, w zakresie którego ma uprawnienia (art. 18 ust. 1).
Tłumaczenie przysięgłe zamawia się wtedy, gdy urząd lub przepis wymaga poświadczenia, dlatego pierwszym krokiem powinno być sprawdzenie wymagań odbiorcy dokumentu. POZENA tłumaczy przysięgle dokumenty każdego rodzaju, a poniższe przykłady są tylko wskazówką:
Przed zleceniem warto ustalić kilka spraw, bo od nich zależy właściwy wariant tłumaczenia:
Dla jednej umowy czasem trzeba więc przygotować tłumaczenie w dwóch wariantach: zwykłym do wewnętrznej analizy i przysięgłym do złożenia w urzędzie.
Ustawa przewiduje dwa sposoby potwierdzenia: podpis kwalifikowany w pliku i pieczęć na dokumencie papierowym (art. 18). W POZENA tłumaczenie przysięgłe domyślnie otrzymuje formę elektroniczną: jest to plik .pdf, który tłumacz przysięgły opatruje podpisem kwalifikowanym. Wersja papierowa jest opcjonalnym dodatkiem, dostarczanym w ciągu około 2 do 3 dni.
Plik z podpisem kwalifikowanym dobrze sprawdza się w cyfrowym obiegu dokumentów. Wersję papierową można otrzymać kurierem, w paczkomacie albo osobiście w dostępnych miastach.
Warto też zawczasu upewnić się, czy urząd docelowy przyjmie plik podpisany elektronicznie przez tłumacza. Jeśli nie ma pewności, do pliku można zamówić także wersję papierową albo ustalić z urzędem formę dokumentu.
Nie, jeśli urząd wymaga poświadczenia. Zwykłe tłumaczenie nie ma pieczęci ani podpisu tłumacza przysięgłego, więc w takiej sprawie nie wystarczy, bez względu na język. Wymagania konkretnego urzędu najlepiej potwierdzić przed zleceniem.
Nie. Poświadczanie przekładów jest uprawnieniem tłumacza przysięgłego, czyli osoby, która po ślubowaniu figuruje na ministerialnej liście tłumaczy przysięgłych (art. 6 ust. 2). Plik tłumacz opatruje swoim podpisem kwalifikowanym, a dokument papierowy pieczęcią (art. 18). Staranne tłumaczenie zwykłe nie staje się więc poświadczone samo z siebie, ale tłumacz przysięgły może zweryfikować i poświadczyć przekład cudzego autorstwa, o ile dotyczy on języka objętego jego uprawnieniami (art. 13 pkt 1).
Plik z przekładem tłumacz poświadcza własnym podpisem kwalifikowanym. W POZENA cyfrowe tłumaczenie przysięgłe ma postać pliku .pdf, który tłumacz przysięgły opatruje takim podpisem, i jest to forma domyślna. Adresatowi przekazuje się sam plik, ponieważ jego wydruk nie zastępuje tłumaczenia przysięgłego.
Przed zleceniem warto zapytać instytucję, do której trafi dokument, jakiej formy dokumentu oczekuje.
Cena zależy głównie od obszerności tekstu źródłowego, a wpływ na nią mają także wybrany typ tłumaczenia i opcje usługi. Wycenę przygotowujemy po wysłaniu zapytania.
Tłumaczenie przysięgłe przygotujemy jako plik .pdf z kwalifikowanym podpisem elektronicznym tłumacza, a na życzenie także w wersji papierowej. Wystarczy opisać dokument w formularzu, a my przygotujemy wycenę: tłumaczenia przysięgłe w POZENA.
6 min read
Różnica polega na tym, że w tłumaczeniu przysięgłym, zwanym też poświadczonym lub uwierzytelnionym, tłumacz przysięgły stwierdza, że przekład...
12 min read
Czy zastanawiasz się, jak powiedzieć po angielsku "Czy mógłbyś mi pomóc?" albo jak zamówić kawę w londyńskiej kawiarni? Ten praktyczny słowniczek...
2 min read
Zdarza się, że intuicja podpowiada komuś tłumaczenie z angielskiego na polski. które może prowadzić do pomyłek. Takie pomyłki mogą wydawać się...